Ngày 30 tháng 9 năm 2025 thường được nhắc như thời điểm bệnh viện phải bỏ bệnh án giấy. Cách nói đó quá rộng. Đây là hạn để bệnh viện triển khai bệnh án điện tử, còn hồ sơ giấy đã lập trước đó vẫn có quy định chuyển tiếp riêng.
Hiểu đúng phạm vi của Thông tư 13/2025/TT-BYT giúp bệnh viện tránh hai cách đánh giá sai. Một là xem việc cài phần mềm như đã hoàn thành chuyển đổi. Hai là cho rằng bệnh án điện tử tự bảo đảm dữ liệu liên thông và sẵn sàng cho AI lâm sàng.
Thông tư đặt ra hai thời hạn
Thông tư có hiệu lực từ ngày 21 tháng 7 năm 2025. Cơ sở được cấp phép hoạt động theo hình thức bệnh viện phải triển khai bệnh án điện tử chậm nhất vào ngày 30 tháng 9 năm 2025. Các cơ sở khác có điều trị nội trú, điều trị ban ngày và điều trị ngoại trú phải hoàn thành chậm nhất vào ngày 31 tháng 12 năm 2026.
Theo định nghĩa trong Thông tư, bệnh án điện tử được lập, cập nhật, hiển thị, ký, lưu trữ, quản lý, sử dụng và khai thác bằng phương tiện điện tử. Hồ sơ vẫn phải có đầy đủ thông tin theo quy định về bệnh án và được kết nối với thông tin định danh cá nhân trong những trường hợp áp dụng.
Bệnh án giấy cũ được xử lý thế nào?
Quy định này chỉ áp dụng với người bệnh đã được điều trị tại cơ sở trước ngày 21 tháng 7 năm 2025, ra viện hoặc kết thúc đợt điều trị ngoại trú sau ngày đó, và đang dùng bệnh án giấy. Hồ sơ giấy được tiếp tục sử dụng cho đến khi đợt điều trị kết thúc, trừ khi cơ sở có thể chuyển sang bệnh án điện tử.
Với các bệnh án giấy cũ hơn, người đứng đầu cơ sở quyết định việc chuyển đổi dựa trên điều kiện thực tế và quy định về giao dịch điện tử. Vì vậy, một bệnh viện đã triển khai bệnh án điện tử vẫn có thể phải quản lý kho hồ sơ giấy trước đây.
Do đó, triển khai bệnh án điện tử không đồng nghĩa với việc toàn bộ lịch sử khám chữa bệnh đã được chuyển đổi thành dữ liệu điện tử.
Cài phần mềm chưa đủ để triển khai
Thông tư yêu cầu cơ sở có máy trạm, hạ tầng mạng, máy chủ, nơi lưu trữ chính và dự phòng, giải pháp bảo mật cùng các ứng dụng phục vụ quản lý khám chữa bệnh. Hệ thống cũng phải có khả năng phục hồi và truy xuất thông tin khi cần dùng cho điều trị, kiểm tra, nghiên cứu hoặc quản lý.
Nhân viên y tế, người bệnh hoặc người đại diện ký hay xác nhận nội dung bằng chữ ký điện tử hợp pháp, sinh trắc học hoặc hình thức điện tử khác được pháp luật cho phép. Việc quản lý hồ sơ còn phải tuân thủ các quy định về dữ liệu, an toàn thông tin, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và lưu trữ.
Những yêu cầu này tạo điều kiện để bệnh án được vận hành bằng phương tiện điện tử. Chúng không tự bảo đảm dữ liệu giữa hai bệnh viện có cùng cấu trúc, hay thông tin từ một hệ thống sẽ chuyển trọn vẹn sang hệ thống khác.
Bệnh án điện tử mới là điều kiện đầu tiên
Khi dữ liệu đã có thể truy xuất bằng điện tử, hệ thống hỗ trợ quyết định lâm sàng có thể dùng bối cảnh người bệnh để kiểm tra đơn thuốc, tóm tắt bệnh án hoặc tìm lại diễn biến liên quan. Nhưng Thông tư 13 không tự tạo ra những chức năng đó.
Bệnh viện vẫn phải xử lý chất lượng dữ liệu, cách kết nối hệ thống và thời điểm đưa thông tin vào quy trình khám chữa bệnh. Mỗi nhận định lâm sàng còn cần căn cứ mà bác sĩ có thể kiểm tra, vì có trích dẫn chưa có nghĩa là đã kiểm chứng.
Vì vậy, gọi bệnh án điện tử là mức sàn không phải cách hạ thấp giá trị của Thông tư. Đó là cách đặt đúng kỳ vọng. Quy định tạo ra hạ tầng cần thiết; giá trị lâm sàng còn phụ thuộc vào những gì được xây dựng, tích hợp và đánh giá trên hạ tầng ấy.